Ana sayfa › Aroma vericiler

Aroma vericiler

Aroma vericiler E kodu almaz; etikette "aroma verici" ya da "doğal aroma verici" diye yazılır. Türkiye'de kullanılabilecek aroma maddeleri TGK Aroma Vericiler Yönetmeliği'nin EK-1 listesinde FL numarasıyla yer alır.

"Doğal aroma" ne demek?

Aroma verici madde, yönetmelikteki tanımıyla "aroma verme özelliği olan tanımlanmış kimyasal madde"dir (vanilin, mentol gibi). Doğal aroma verici madde ise "doğada tanımlanmış ve doğal olarak bulunan" bir aroma maddesidir; bitkisel, hayvansal ya da mikrobiyolojik bir kaynaktan uygun fiziksel, enzimatik ya da mikrobiyolojik işlemlerle ya da EK-2'deki geleneksel işlemlerle (kurutma, damıtma, kavurma, fermentasyon gibi) elde edilir (Madde 4). Laboratuvarda sentezlenen aynı molekül "doğal" sayılmaz. EK-1 listesi doğal ve sentetik ayrımı yapmaz; aynı FL numarası ikisini de kapsar.

Etiketteki ifadeler ne anlama gelir?

Madde 13, fıkra 3. Ayrıca domuz ve böcek kaynaklı aroma vericiler gıdalarda kullanılamaz ve aroma vericiler alkollü içki adıyla satılamaz (Madde 5).

Aroma verici preparatlar (vanilya özütü, nane yağı gibi), ısıl işlem aromaları ve tütsü aromaları ayrı sınıflardır; tek tek listelenmezler, üretim kuralları vardır.

Sık görülen aroma maddeleri

03.0011,8-Sineol (okaliptol)14.0802-Asetil-1-pirolin02.0192-Feniletanol12.025Allil izotiyosiyanat04.088Anetol05.001Asetaldehit08.002Asetik asit05.013Benzaldehit07.108Beta-damasenon07.008Beta-iyonon08.005Bütirik asit07.052Diasetil12.006Dimetil sülfür09.001Etil asetat09.039Etil bütirat07.047Etil maltol05.019Etil vanilin13.010Furaneol13.018Furfural10.017Gama-dekalakton02.012Geraniol16.012Glisirizik asit04.005Guayakol05.008Heksanal16.016Kafein07.012Karvon14.011Kinin hidroklorür01.001Limonen02.013Linalool07.014Maltol02.015Mentol09.749Metil salisilat12.001Metional07.089Nootkaton14.003Piperin05.014Sinnamaldehit05.020Sitral02.011Sitronellol04.006Timol05.018Vanilin02.056cis-3-Heksenol04.003Öjenol09.024İzoamil asetat (izopentil asetat)

Gruplara göre tüm liste (2.475 madde)

10Laktonlar59 madde11Aminler17 madde12Kükürtlü bileşikler225 madde13Furanlar ve oksijenli halkalı bileşikler142 madde14Azotlu halkalı bileşikler (pirazin, piridin vb.)124 madde15Kükürtlü halkalı bileşikler (tiyazol, tiyofen vb.)84 madde16Diğer maddeler75 madde17Amino asitler31 madde01Hidrokarbonlar (terpenler dahil)35 madde02Alkoller206 madde03Eterler17 madde04Fenoller79 madde05Aldehitler172 madde06Asetaller114 madde07Ketonlar195 madde08Karboksilik asitler111 madde09Esterler789 madde

2026'da listeden çıkarılan 10 madde

31 Aralık 2026'dan itibaren piyasaya arz edilemez ve gıda üretiminde kullanılamaz; bu tarihten önce üretilenler raf ömrü boyunca satılabilir (Geçici Madde 1).

FL 04.029 · FL 05.100 · FL 05.175 · FL 05.222 · FL 15.029 · FL 15.030 · FL 15.060 · FL 15.119 · FL 15.130 · FL 15.131

Gıdaya tek başına eklenemeyen 15 madde

Bu maddeler gıdaya saf halde eklenemez. Baharat, ot ya da aroma vericiyle doğal olarak gelebilirler; bazı gıdalarda bu yolla gelen miktar için üst sınır vardır.

MaddeDoğal kaynakÜst sınırlar (mg/kg)
Agarik asit
Agaric acid
Beyaz agarik mantarı—
Aloin
Aloin
Aloe (sarısabır)—
Kapsaisin
Capsaicin
Acı biber—
Kumarin
1,2-Benzopyrone, coumarin
Kasya tarçını, tonka fasulyesiEtiketinde tarçın içerdiği ifade edilen geleneksel ve/veya mevsimsel fırıncılık ürünleri: 50
Kahvaltılık tahıl ürünleri (müsli dahil): 20
Hafif fırıncılık ürünleri (etikette tarçın içerdiği ifade edilen geleneksel ve/veya mevsimsel fırıncılık ürünleri hariç): 15
Tatlılar: 5
Hiperisin
Hypericine
Sarı kantaron—
Beta-asaron
Beta-asarone
Eğir otuAlkollü içkiler: 1,0
Estragol
1-Allyl-4-methoxybenzene, estragole
Tarhun, fesleğen, rezeneSüt ürünleri: 50
İşlenmiş meyve ve sebzeler (mantarlar, fungus (fungi), kökler, taze ve kuru baklagiller, yumru kökler dahil), sert kabuklu meyveler, tohumlar: 50
Balık ürünleri: 50
Alkolsüz içecekler: 10
Hidrosiyanik asit (siyanür)
Hydrocyanic acid
Acı badem, kayısı çekirdeğiNuga, badem ezmesi veya bunların ikameleri veya benzer ürünler: 50
Çekirdekli meyve konserveleri: 5
Alkollü içkiler: 35
Mentofuran
Menthofuran
NaneNane/”peppermint” tipi nane içeren şekerlemeler (nefes tazeleyici mini şekerlemeler hariç): 500
Nefes tazeleyici mini şekerlemeler: 3000
Sakızlar: 1000
Nane/”peppermint” tipi nane içeren alkollü içkiler: 200
Metilöjenol
4-Allyl-1,2-dimethoxybenzene, methyleugenol
Fesleğen, karanfil, muskatSüt ürünleri: 20
Et karışımları ve et ürünleri (kanatlı eti ve av eti dahil): 15
Balık preparatları ve balık ürünleri: 10
Çorba ve soslar: 60
Yemeye hazır tuzlu, baharatlı veya naneli yoğun aromalı gıda (savouries): 20
Alkolsüz içecekler: 1
Pulegon
Pulegone
Yarpuz, naneNane/”peppermint” tipi nane içeren şekerlemeler (nefes tazeleyici mini şekerlemeler hariç): 250
Nefes tazeleyici mini şekerlemeler: 2000
Sakız: 350
Nane/”peppermint” tipi nane içeren alkolsüz içecekler: 20
Nane/”peppermint” tipi nane içeren alkollü içkiler: 100
Kuassin
Quassin
Acı ağaç (Quassia)Alkolsüz içecekler: 0,5
Fırıncılık ürünleri: 1
Alkollü içkiler: 1,5
Safrol
1-Allyl-3,4-methylene dioxy benzene, safrole
Muskat, sassafrasEt karışımları ve et ürünleri (kanatlı eti ve av eti dahil): 15
Balık preparatları ve balık ürünleri: 15
Çorba ve soslar: 25
Alkolsüz içecekler: 1
Teukrin A
Teucrin A
Kısa mahmut otuBitter tadında distile alkollü içkiler veya bitter (1): 5
Bitter tadında likörler (2): 5
Diğer alkollü içkiler: 2
Tujon
Thujone (alpha ve beta)
Pelin otu, adaçayıAlkollü içkiler (Pelinotu (Artemisia) türlerinden üretilenler hariç): 10
Pelinotundan (Artemisia) üretilen alkollü içkiler: 35
Pelinotundan (Artemisia) üretilen alkolsüz içecekler: 0,5

(*1) Gıdaya aroma verici ilave edilmemişse ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşeni olarak sadece taze, kurutulmuş veya dondurulmuş baharat ve otlar ilave edilmişse tabloda belirtilen en yüksek miktarlar uygulanmaz. (1) ve (2) 21/3/2017 tarihli ve 30014 s

Kullanımı sınırlı 24 aroma maddesi

05.0622-PhenylcrotonaldehydeSınırlı05.0995-Methyl-2-phenylhex-2-enalSınırlı07.215d-CamphorSınırlı14.011Quinine hydrochlorideSınırlı14.152Quinine sulphateSınırlı14.155Quinine monohydrochloride dihydrateSınırlı16.012Glycyrrhizic acidSınırlı16.016CaffeineSınırlı16.032TheobromineSınırlı16.048Ammonium chlorideSınırlı16.060Glycyrrhizic acid, ammoniatedSınırlı16.061Neohesperidin dihydrochalconeSınırlı16.113Rebaudioside ASınırlı16.119N-(2-methylcyclohexyl)- 2,3,4,5,6- pentafluorobenzamideSınırlı16.1263-[(4-amino-2,2-dioxido-1H-2,1,3-benzothiadiazin-5-yl)oxy]-2,2-dimethyl-N-propylpropanamideSınırlı16.1273-(1-((3,5-dimethylisoxazol-4-yl)methyl)-1H-pyrazol-4-yl)-1-(3-hydroxybenzyl) imidazolidine-2,4-dioneSınırlı16.1304-Amino-5-(3-(isopropylamino)-2,2-dimethyl-3oxopropoxy)-2-methylquinoline-3-carboxylic acidSınırlı16.132NaringeninSınırlı16.1332-(4-methylphenoxy)-N-(1H-pyrazol-3-yl)-N-(thiophen-2-ylmethyl)acetamideSınırlı16.1342-methyl-1-(2-(5-(p-tolyl)-1H-imidazol-2-yl)piperidin-1-yl)butan-1-oneSınırlı16.135(E)-3-benzo[1,3]dioksol-5-yl-N,N-difenil- 2-propenamidSınırlı16.1363-[3-(2-isopropyl-5-methyl-cyclohexyl)-ureido]-butyric acid ethyl esterSınırlı16.137Hesperetin dihydrochalconeSınırlı17.038gamma-Glutamyl-valyl- glycineSınırlı

Kaynak materyal kısıtları

Uygulamada aç

Kaynak: TGK Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği (RG 14.09.2026, sayı 33370) ve EK-1 ile EK-5.